DZF:1:2Rynek z Ratuszem, scena targowa, fotografia, międzywojnie — Edward Janusz, Rzeszów
Rynek w Rzeszowie z Ratuszem i ożywioną sceną targową. Ratusz ma tu już formę, którą rozpoznajemy dzisiaj — historyzującą, łączącą neogotyk z neorenesansem, z wieżyczkami, szczytami i zegarem. Nadała mu ją przebudowa z lat 1897–1900. Sam Rynek pełnił przez wieki funkcję głównego placu targowego miasta — na zdjęciu widać rzędy kramów, furmanki i mieszkańców w strojach z epoki, a w tle mieszczańskie kamienice.
Autorstwo tej przebudowy nie jest rozstrzygnięte: Narodowy Instytut Dziedzictwa przypisuje projekt Franciszkowi Skowronowi, budowniczemu radcy ze Lwowa, a wnętrza Kazimierzowi Hołubowiczowi; część badaczy wskazuje udział Hołubowicza w całości, inni Władysława Niemekskiego, a prace nadzorował mistrz budowlany Franciszek Stążkiewicz. Nie ma pewności, kto był autorem ostatecznie zrealizowanego projektu.
Edward Janusz zmarł w 1914 roku, więc to zdjęcie zrobił zakład prowadzony po nim przez Leopoldynę i dzieci — sama nazwa na odbitce nie dowodzi jego osobistego autorstwa. Porównaj [DZF:1:49], gdzie ten sam ratusz stoi jeszcze w postaci sprzed przebudowy, i [DZF:1:51] — ujęcie frontalne po niej.
GDZIE TO JEST DZIŚ: Rynek 1. W ratuszu urzędują władze miasta — prezydent Rzeszowa i Rada Miasta. Sama płyta Rynku, na zdjęciu zastawiona furmankami i straganami, jest dziś wyłączona z ruchu kołowego, wyłożona granitem i zajęta przez kawiarnie z ogródkami. (Stan na sierpień 2026.) Pełna historia budowli, z kalendarium od pierwszej wzmianki z 1427 roku — w zakładce Ratusz.